Bị ám ảnh vì mề đay sau sinh, nhà văn trẻ Hạc Xanh đã khỏi hẳn bệnh, không tái phát chỉ sau 1 thời gian ngắn điều trị. [Tham khảo ngay]

Ăn cua bị dị ứng : Nguyên nhân do đâu và cách xử lý?

Dị ứng cua là hiện tượng thường xảy ra ở trẻ em, người có cơ địa quá mẫn hoặc có tiền sử bị dị ứng với các loại động vật có vỏ khác. Vậy ăn cua bị dị ứng nguyên nhân do đâu? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn lý giải về hiện tượng này, đồng thời hướng dẫn cách xử lý kịp thời khi bị dị ứng cua.

Ăn cua bị dị ứng nguyên nhân do đâu?

Cua là thực phẩm giàu omega 3, omega 6, vitamin B1, B2, B6, PP, canxi, sắt, photpho, kali, đồng, protein, lipid. Mặc dù được đánh giá rất cao về mặt giá trị dinh dưỡng nhưng cua lại nằm trong danh sách những thực phẩm dễ gây dị ứng nhất cho cơ thể.

ăn cua bị dị ứng
Dị ứng cua là một trong những dạng dị ứng hải sản phổ biến nhất

Dị ứng cua là một phản ứng bất thường của hệ miễn dịch đối với các chất có trong cua, protein chính là thành phần chủ yếu khiến bạn ăn cua bị dị ứng.

Phản ứng dị ứng xảy ra khi các kháng thể immunoglobulin E (IgE) được hệ miễn dịch giải phóng liên kết với các phân tử của cua. Quá trình này sẽ kích hoạt cơ thể giải phóng một chất hóa học trung gian có khả năng gây dị ứng, viêm có tên gọi là histamine.

Phóng sự về công tác điều trị mề đay bằng YHCT do VTV2 đăng tải phỏng vấn bệnh nhân khỏi bệnh tại Trung tâm Thuốc dân tộc. [Tham khảo ngay]

Ngoài ra, do sống trong môi trường nước, cua rất dễ bị nhiễm độc và ký sinh trùng từ ngoài môi trường. Một số chất độc cũng có thể sản sinh do quá trình bảo quản và chế biến thịt cua không đúng cách. Tất cả những yếu tố này đều làm tăng nguy cơ bị dị ứng khi ăn cua.

Hiện tượng dị ứng cua xảy ra phổ biến nhất ở các bé trai, người cao tuổi, người có cơ địa dị ứng hoặc các trường hợp có tiền sử bị viêm mũi dị ứng, hen suyễn hay bệnh viêm da cơ địa… Một cá nhân từng bị dị ứng hải sản và động vật có vỏ khác như tôm, cá ngừ, hàu, sò hay sứa thì cũng có nguy cơ bị dị ứng cao khi ăn cua.

Triệu chứng dị ứng cua

– Dấu hiệu thường gặp

Các trường hợp ăn cua bị dị ứng thường có các triệu chứng sau:

  • Da bị nổi phát ban, các nốt sẩn đỏ
  • Ngứa ngáy dữ dội, cảm giác ngứa càng tăng nặng khi gãi
  • Tiêu chảy
  • Đau bụng
  • Buồn nôn hoặc nôn ói
  • Chóng mặt
  • Mệt mỏi
  • Choáng váng
  • Ngất xỉu
  • Khó thở
  • Hắt hơi
  • Chảy nhiều nước mũi hoặc nghẹt mũi
  • Ngứa mắt, đỏ mắt hoặc chảy nước mắt
  • Khó thở, thở nặng nhọc
  • Miệng ngứa ran
  • Sưng đỏ cổ họng, môi, lưỡi
  • Phù mặt
dị ứng cua
Khi bị dị ứng cua, da có thể nổi nhiều nốt sẩn đỏ gây ngứa ngáy khó chịu

– Triệu chứng dị ứng nghiêm trọng khi ăn cua:

Dị ứng cua có thể dẫn đến một phản ứng nghiêm trọng hơn được gọi là sốc phản vệ. Đây là một triệu chứng nguy hiểm, có khả năng đe dọa trực tiếp đến tính mạng nên cần được cấp cứu khẩn cấp.

Các biểu hiện của sốc phản vệ do dị ứng cua bao gồm:

  • Huyết áp tụt nhanh
  • Bất tỉnh, hôn mê
  • Khó bắt mạch, mạch đập nhanh, yếu
  • Sưng phù họng gây tắc nghẹn, khó thở
  • Nhịp tim nhanh và yếu, khó nghe tiếng tim đập
  • Giãn đồng tử
  • Da tím tái
  • Môi thâm
  • Co giật

Nếu có bất kỳ biểu hiện nào như trên, người nhà cần nhanh chóng đưa bệnh nhân đến phòng cấp cứu gần nhất để được xử lý kịp thời, bảo toàn tính mạng cho người bệnh.

Ăn cua bị dị ứng phải làm sao?

Để chữa dị ứng cua, bác sĩ có thể chỉ định các thuốc chống dị ứng để làm giảm các triệu chứng khó chịu cho bệnh nhân. Riêng các trường hợp bị sốc phản vệ sẽ được điều trị tích cực theo phác đồ riêng tại các phòng cấp cứu.

Ăn cua bị dị ứng uống thuốc gì?

Trong hầu hết các trường hợp, bác sĩ thường kê đơn thuốc kháng histamin cho người bị dị ứng cua. Nhóm thuốc này có tác dụng ức chế phản ứng dị ứng, đồng thời giảm ngứa, cải thiện tình trạng nổi mề đay, phát ban cũng như các triệu chứng khác liên quan.

  • Clorpheniramin: Liều dùng 4mg/lần ở người lớn và 1 – 2 mg/lần ở trẻ em, uống sau mỗi 4 – 6 giờ. Thuốc được điều chế dưới các dạng viên nén, viên nang, viên nhai hay thuốc tiêm. Khi sử dụng thuốc Clorpheniramin bạn có thể gặp các tác dụng phụ buồn ngủ, khô họng, táo bón đau đầu.
  • Loratadine: Đây là thuốc kháng histamin H2 có tác dụng giảm ngứa, hắt hơi, sổ mũi cho các trường hợp ăn cua bị dị ứng. Liều dùng 10mg/lần/ngày ở người lớn và 5 – 10mg/lần/ngày cho trẻ tùy theo độ tuổi của bé. Thuốc Loratadine không gây buồn ngủ nhưng cũng có thể gây ra một số tác dụng phụ như đau đầu, tiêu chảy, khô miệng, mắt nhìn mờ.
  • Cetirizine: Cơ chế hoạt động và tác dụng của Cetirizine tương tự như các loại thuốc trên. Liều dùng điều trị dị ứng cua ở người trưởng thành là 5 – 10mg mỗi ngày. Tham khảo ý kiến dược sĩ, bác sĩ nếu có ý định sử dụng loại thuốc này cho trẻ em.
ăn cua bị dị ứng uống thuốc gì
Dùng thuốc kháng histamin có thể giúp cải thiện các triệu chứng của dị ứng cua

Cách điều trị sốc phản vệ khi bị dị ứng cua

Sốc phản vệ là một biến chứng nghiêm trọng của dị ứng cua. Trường hợp này cần được xử lý cấp cứu gấp bởi nếu tình trạng tiếp tục diễn biến phức tạp, bệnh nhân có thể nguy hiểm đến tính mạng. Để điều trị cho bệnh nhân, các bác sĩ tại bệnh viện có thể áp dụng phác đồ chống sốc phản vệ của bộ Y tế (ban hành vào năm 1999).

Sơ cấp cứu tại chỗ

  • Đặt bệnh nhân nằm yên một chỗ, nâng chân cao hơn đầu, kết hợp ủ ấm. Trường hợp bệnh nhân có nôn ói thì đặt nằm nghiêng để ngăn không cho chất nôn không bị tràn vào khí quản.
  • Sử dụng thuốc Adrenaline dạng dung dịch 1/1.000 tiêm dưới da với liều lượng 0,5 – 1ml ở người lớn ( 1ml =1mg ). Liều dùng Adrenaline tối đa ở trẻ em là 0,3ml. Hoặc có thể áp dụng liều lượng chung tính theo trọng lượng cơ thể là 0,01mg/kg cho mọi đối tượng.
  • Sau khi tiêm thuốc, theo dõi nếu huyết áp của bệnh nhân vẫn chưa trở lại bình thường thì tiếp tục tiêm Adrenaline với liều lượng tương tự như trên sau mỗi 10 – 15 phút.
  • Trường hợp bị sốc phản vệ nặng đe dọa đến tính mạng, bên cạnh đường tiêm thuốc dưới da có thể tiêm dung dịch Adrenaline 1/10.000 thông qua đường tĩnh mạch, màng nhẫn giáp hoặc đặt ống nội khí quản để bơm thuốc vào. Khi sử dụng thuốc pha loãng 1/10.

– Xử lý cho các trường hợp ăn cua bị dị ứng dẫn đến suy hô hấp

  • Thổi ngạt
  • Thở oxy mũi
  • Sử dụng bóng Ambu có oxy
  • Đặt ống nội khí quản và tiến hành thông khí nhân tạo. Trường hợp bị phù thanh môn thì cần mở khí quản.
  • Truyền thuốc qua tĩnh mạch tốc độ chậm: Sử dụng các dung dịch như Aminophyline ( liều 1mg/kg/giờ ) hoặc thay thế bằng Terbutaline ( liều 0,2 microgam/kg/phút). Có thể dùng Terbutaline dạng tiêm dưới da liều 0,5mg cho người lớn và 0,2ml/10kg cho trẻ. Nếu bệnh nhân vẫn còn có biểu hiện khó thở, tiêm thuốc lặp lại sau mỗi 6 – 8 tiếng.
  • Truyền Adrenaline để duy trì huyết áp. Liều lượng ban đầu là 0,1microgam/kg/phút. Tùy theo huyết áp mà điều chỉnh tốc độ truyền thuốc cho phù hợp.
điều trị sốc phản vệ do ăn cua bị dị ứng
Các trường hợp bị sốc phản vệ do dị ứng cua có thể được cấp cứu bằng máy trợ thở

– Các loại thuốc điều trị sốc phản vệ khác:

  • Methylprednisolon (hoặc Hydrocortisone): Liều dùng 1- 2mg/kg/4giờ
  • Hemisuccinate: Dùng thuốc theo đường tiêm tĩnh mạch với liều lượng là 5mg/kg/giờ. Trường hợp điều trị tại cấp cơ sở có thể tiêm bắp.
  • Natriclorua 0,9%: Người lớn dùng liều 1- 2 lít, trẻ em dùng liều tối đa không quá 20ml/kg
  • Diphenhydramine: Thuốc được dùng theo đường tiêm bắp hoặc tiêm tĩnh mạch với liều là 1- 2mg.

– Phương pháp điều trị phối hợp:

  • Dùng than hoạt tính 1g/kg theo đường uống

Chế độ chăm sóc tại nhà cho người bị dị ứng cua

Việc chăm sóc đúng cách có thể giảm nhẹ mức độ ảnh hưởng của dị ứng cua gây ra do da cũng như các cơ quan khác trong cơ thể, tạo điều kiện cho tổn thương nhanh lành. Đối với vấn đề này cần lưu ý một số điểm quan trọng sau:

– Ngưng sử dụng cua trong thực đơn

Nếu phát hiện ăn cua bị dị ứng, người bệnh không nên tiếp tục ăn thực phẩm này hoặc bất kỳ món ăn, sản phẩm chế biến sẵn nào khác có chứa cua. Điều này có thể giúp kiểm soát tốt tình trạng bệnh và ngăn ngừa các đợt dị ứng cua xảy ra trong tương lai.

– Tránh tiếp xúc với các tác nhân kích thích:

Một số yếu tố dị nguyên có thể kích hoạt phản ứng dị ứng cua đang diễn ra trong cơ thể bùng phát dữ dội hơn. Những tác nhân gây kích thích có thể là khói thuốc lá, bụi bẩn, phấn hoa, mỹ phẩm, lông chó mèo hay xà phòng.

Hãy tránh xa các yếu tố này, nhất là khi bạn có cơ địa quá mẫn hoặc có tiền sử từng bị dị ứng với những chất trên.

– Giữ vệ sinh cơ thể sạch sẽ

Da thường là cơ quan chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của dị ứng cua hay các loại dị ứng thực phẩm khác. Bạn có thể bị nổi sẩn đỏ hay các mảng mề đay ở một khu vực da hoặc toàn bộ cơ thể.Thêm vào đó các hoạt động trong ngày cũng khiến da đổ nhiều mồ hôi, kết hợp với bụi bẩn sẽ càng gây ngứa ngáy khó chịu hơn. Nếu không giữ gìn vệ sinh cơ thể sạch sẽ, vi khuẩn có thể tấn công vào da gây nguy cơ bội nhiễm rất cao.

Để ngăn ngừa tình trạng này, bạn nên tắm mỗi ngày và vệ sinh khu vực da bị dị ứng thường xuyên. Dùng nước ấm rửa có thể giúp làm dịu cơn ngứa và tình trạng kích ứng da. Tránh dùng xà phòng chứa thành phần sodium laurel sulfate hay chất tẩy trắng, chất tạo mùi hay tạo bọt vì chúng có thể kích thích phản ứng dị ứng cua thêm nghiêm trọng.

Tốt nhất bạn nên lựa chọn các sản phẩm sữa tắm, xà phòng dịu nhẹ được đặc chế cho da nhạy cảm, chẳng hạn như Aveeno Hoặc Cetaphil…

– Tránh gãi:

Gãi là phản xạ khó tránh khỏi khi bạn bị ngứa. Tuy nhiên hãy cố gắng kiềm chế việc dùng tay cào gãi mạnh vào da bởi hành động này chỉ kích thích cơn ngứa trở nên dữ dội hơn, thậm chí còn làm phát ban lan rộng và bị nhiễm trùng.

ngứa da do dị ứng cua
Ngãi ngứa có thể làm tăng nguy cơ bị nhiễm trùng da khi dị ứng cua

Nếu muốn đối phó với cơn ngứa, bạn có thể đắp một cái khăn lạnh lên chỗ da bị kích ứng nhiều lần trong ngày. Hoặc có thể lấy gel nha đam, dầu dừa thoa lên da. Đây là những cách giảm ngứa da do dị ứng cua đơn giản đang được áp dụng phổ biến trong dân gian.

Duy trì nhiệt độ mát mẻ trong cơ thể

Cơ thể nóng bức, đổ nhiều mồ hôi có thể làm tình trạng dị ứng, nổi phát ban ngoài da thêm nặng. Vì vậy, các trường hợp ăn cua bị dị ứng cần chú ý giữ cho cơ thể luôn mát mẻ bằng cách uống nhiều nước, mặc quần áo rộng rãi có khả năng thấm hút mồ hôi tốt. Tránh mặc quần áo ôm sát vào người, đồ lên hoặc tiếp xúc với môi trường có nhiệt độ cao.

– Có chế độ ăn uống phù hợp

Khi bị dị ứng cua, bạn nên tránh ăn các thực phẩm, đồ uống kích thích có thể làm tăng tình trạng dị ứng và gây ngứa ngáy nghiêm trọng hơn như: Thịt bò, trứng, hải sản, nấm, tiêu, ớt, sữa, hành tây, bia, rượu, nước ngọt có ga… Thay vào đó hãy bổ sung thêm trái cây và các loại rau có tính mát để xoa dịu kích ứng.

Ngoài ra, bạn cũng nên có kế hoạch tập thể dục đều đặn mỗi ngày để kích thích lưu thông máu, tăng cường khả năng trao đổi chất và cải thiện khả năng miễn dịch của cơ thể để các triệu chứng dị ứng cua nhanh chóng bị đẩy lùi.

Bạn có thể tham khảo thêm

Tin bài liên quan

Dị ứng thời tiết nổi mẩn đỏ ngứa phải làm sao?

Dị ứng thời tiết nổi mẩn đỏ ngứa thường xuất hiện khi thời tiết đột ngột lạnh hoặc nóng. Ngoài những tổn thương xảy ra trên da, bệnh còn có...
dị ứng mỹ phẩm trên mặt

Hướng dẫn cách chữa dị ứng mỹ phẩm trên mặt ĐÚNG

Tình trạng dị ứng mỹ phẩm rất dễ kích hoạt trên những vùng da nhạy cảm như da mặt. Các...

Dị ứng thời tiết ở trẻ và cách xử lý nhanh cha mẹ nên biết

Bệnh dị ứng thời tiết xảy ra phổ biến và không giới hạn độ tuổi. Trong đó có dị ứng...

Bị dị ứng thời tiết có tự khỏi không? Kéo dài bao lâu?

Bị dị ứng thời tiết có tự khỏi không? Kéo dài bao lâu là vấn đề được nhiều người quan...

Viêm kết mạc dị ứng: Nguyên nhân, triệu chứng và cách khắc phục

Một trong số những dạng bệnh dị ứng mà chúng ta có thể gặp phải là bệnh viêm kết mạc...

Tìm hiểu về tình trạng dị ứng rượu bia và cách điều trị

Dị ứng bia rượu: Những điều nam giới cần phải biết

Dị ứng bia rượu tuy là hiện tượng hiếm gặp nhưng nó lại có thể gây ra các phản ứng...

Giải đáp thắc mắc của độc giả cùng chuyên gia của chúng tôi!

Ths.BS Nguyễn Thị Tuyết Lan
Nguyên Trưởng khoa khám bệnh - BV YHCT trung ương

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *