Dấu hiệu nhận biết trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ và cách xử lý

Sữa mẹ là nguồn cung cấp dinh dưỡng tốt và an toàn cho trẻ sơ sinh. Tuy nhiên tồn tại một vài trường hợp trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ. Khi bị dị ứng làn da của trẻ sẽ có biểu hiện phát ban, có vảy, da đỏ, phân có máu. Ngoài ra trẻ còn có thể bị nổi mề đay, nghẹt mũi, thở khò khè, tiêu chảy và nôn mửa. Ở trường hợp này việc chữa bệnh cho trẻ là điều vô cùng cần thiết.

Dấu hiệu nhận biết trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ và cách xử lý
Tìm hiểu nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ và cách xử lý

Dị ứng sữa mẹ là gì?

Dị ứng được xác định là một phản ứng phòng vệ trước một vật thể lạ của hệ thống miễn dịch trong cơ thể. Đối với trường hợp dị ứng sữa mẹ thì protein trong sữa chính là một vật thể lạ. Điều này có nghĩa khi trẻ sơ sinh bú sữa mẹ, hệ thống miễn dịch của trẻ sẽ nhầm lẫn protein là những kháng thể lạ và có khả năng gây hại cho cơ thể.

Khi có sự nhầm lẫn, hệ miễn dịch sẽ hoạt động một cách mạnh mẽ để chống lại kháng thể lạ. Điều này khiến trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ.

Nguyên nhân trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ

Nguyên nhân chính khiến trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ là do sự nhầm lẫn protein trong sữa với vật thể lạ của hệ miễn dịch trong cơ thể. Ngoài ra các chất dinh dưỡng tồn tại trong sữa mẹ đến từ những thứ đang được lưu thông trong máu của mẹ. Điều này có nghĩa bất kỳ chất dinh dưỡng nào người mẹ bổ sung vào cơ thể cũng được truyền sang cho trẻ sơ sinh thông qua sữa mẹ.

Phóng sự về công tác điều trị mề đay bằng YHCT do VTV2 đăng tải phỏng vấn bệnh nhân khỏi bệnh tại Trung tâm Thuốc dân tộc. [Tham khảo ngay]

Trong khi đó hệ miễn dịch của trẻ còn non yếu, cơ địa nhạy cảm hoặc cơ thể không dung nạp được với một hoặc nhiều thành phần trong sữa mẹ có từ việc ăn uống. Từ đó hình thành nên hiện tượng dị ứng sữa mẹ.

Nguyên nhân trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ
Hệ miễn dịch của trẻ còn non yếu, cơ địa nhạy cảm hoặc cơ thể không dung nạp với thành phần trong sữa mẹ có từ việc ăn uống dẫn đến dị ứng

Dấu hiệu nhận biết trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ

Một vài trẻ sơ sinh có thể bị dị ứng sữa mẹ ngay sau khi bú. Tuy nhiên, ở một vài trường hợp khác, cơ thể của trẻ sẽ phản ứng sau khoảng vài giờ hay vài ngày.

Khi bị dị ứng với sữa, trẻ sơ sinh sẽ có các biểu hiện sau:

  • Da nổi mẩn đỏ: Khi bị dị ứng sữa mẹ, trẻ thường có biểu hiện phát ban trên da như chàm hoặc bị nổi mẩn đỏ (nổi mề đay). Đi kèm với chứng nổi mẩn đỏ là biểu hiện sưng phù quanh vùng mặt hoặc ngứa ngáy.
  • Trẻ gặp vấn đề về hô hấp: Phản ứng dị ứng từ việc bú sữa mẹ có thể khiến trẻ khó thở, thở khò khè, có đờm trong mũi, ho, đờm trong cổ họng…
  • Đau bụng, tiêu chảy: Đi ngoài phân lỏng, tiêu chảy xảy ra phổ biến ở trẻ sơ sinh. Tuy nhiên nếu mức độ nghiêm trọng và tần suất xuất hiện tăng cao (xảy ra từ 2 – 4 lần mỗi ngày, kéo dài trong một tuần hoặc hơn) hoặc/và trong tã có máu thì đây là biểu hiện chứng tỏ trẻ đang bị dị ứng với sữa mẹ.
  • Buồn nôn và nôn ra sữa: Ở trẻ sơ sinh, khi ăn trẻ thường có trớ lượng ít sữa. Tuy nhiên nếu ngoài giờ ăn mà trẻ nôn trớ thì phụ huynh nên đưa trẻ đi khám bác sĩ chuyên khoa. Triệu chứng trào ngược được thể hiện tình trạng khó nuốt, nôn ói có thể là biểu hiện chứng tỏ trẻ đang bị dị ứng với sữa.
  • Quấy khóc, cáu gắt: Nếu nhận thấy trẻ đột nhiên quấy khóc không dứt cơn, khóc kéo dài thì khả năng cao trẻ đang bị đau bụng do dị ứng.
Trẻ đột nhiên quấy khóc không dứt cơn, khóc kéo dài
Trẻ đột nhiên quấy khóc không dứt cơn, khóc kéo dài thì khả năng cao trẻ đang bị đau bụng do dị ứng

Dị ứng sữa mẹ ở trẻ sơ sinh không xảy ra phổ biến. Bên cạnh đó các biểu hiện của bệnh sẽ khác nhau tùy vào cơ địa của trẻ, mức độ phản ứng và vào những thời điểm khác nhau. Thông thường trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ chỉ gây ra những biểu hiện nhẹ, tác động và làm ảnh hưởng đến một vài bộ phận trên cơ thể. Cụ thể như đau họng, nổi mề đay trên da.

Dù hiếm gặp nhưng trường hợp nặng có thể xảy ra và gây sốc phản vệ. Khi bị sốc phản vệ trẻ sẽ có cá biểu hiện sau: Đau bụng dữ dội, co giật, tay chân hoặc cơ thể mềm nhũn, tím tái, hôn mê bất tỉnh…

Những biểu hiện từ sốc phản vệ có thể đe dọa đến tính mạng của trẻ. Chính vì thế khi nhận thấy trẻ có biểu hiện bất thường, cha mẹ cần nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Cách xử lý khi trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ

Nếu nhận thấy trẻ sơ sinh xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào, cha mẹ cần nhanh chóng đưa trẻ đến bác sĩ chuyên khoa để được kiểm tra, chẩn đoán chính xác nguyên nhân gây bệnh. Sau đó tiến hành điều trị với những phương pháp chữa bệnh thích hợp đối với trường hợp nặng.

Trong trường hợp trẻ sơ sinh được chẩn đoán dị ứng thực phẩm thì người mẹ cần áp dụng ngay chế độ ăn kiêng phù hợp. Cụ thể:

  • Không đưa vào khẩu phần ăn những chất gây dị ứng tiềm ẩn từ 2 – 4 tuần.
  • Bạn vẫn tiếp tục cho trẻ sơ sinh bú sữa mẹ. Sau đó theo dõi và quan sát kỹ những triệu chứng dị ứng xảy ra trên cơ thể của trẻ có giảm bớt không.
  • Trong trường hợp triệu chứng dị ứng có dấu hiệu thuyên giảm, bạn có thể tiếp tục cho con bú. Tuy nhiên bạn cần theo dõi chặt chẽ cân nặng và sự phát triển của trẻ.

Khi các loại thực phẩm khiến trẻ bị dị ứng đã được xác định chính xác, bạn cần tạm ngưng việc dung nạp thực phẩm đó cho đến khi bé được 9 – 12 tháng tuổi hoặc ngưng ít nhất 6 tháng. Bởi đa số trẻ nhỏ khi bước vào độ tuổi này sẽ không còn bị dị ứng nữa.

Cách xử lý khi trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ
Trong trường hợp trẻ sơ sinh được chẩn đoán dị ứng thực phẩm thì người mẹ cần áp dụng ngay chế độ ăn kiêng phù hợp

Các loại thực phẩm dễ gây dị ứng cho trẻ sơ sinh

Để xử lý tốt tình trạng trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ, bạn cần tìm ra thực phẩm khiến trẻ bị dị ứng. Sau đó sử dụng chế độ ăn kiêng để đảm bảo an toàn cho trẻ. Trẻ sơ sinh dễ bị dị ứng bởi những loại thực phẩm sau:

  • Sữa bò, ngô, đậu nành và trứng: Sữa bò, ngô, đậu nành và trứng được đánh giá là những loại thực phẩm dễ khiến trẻ sơ sinh bị dị ứng khi mẹ ăn vào. Một nghiên cứu xoay quanh nhóm thực phẩm khiến trẻ sơ sinh bị dị ứng đã được thực hiện trên cơ thể của khoảng 100 trẻ sơ sinh. Kết quả cho thấy có đến 65% trường hợp dị ứng thực phẩm được gây ra bởi sữa bò.
  • Lúa mì, đậu phộng, sô cô la, hạ cây: Theo kết quả nghiên cứu, lúa mì, đậu phộng, sô cô la, hạ cây cũng thuộc nhóm thực phẩm thường xuyên khiến trẻ bị dị ứng.
  • Tỏi, hành tây: Trẻ có thể bị đau bụng khi bạn sử dụng rau họ cải, hành tây và tỏi.
  • Thực phẩm có mùi gây khó chịu: Những loại thực phẩm có mùi hương khiến mẹ bị khó chịu cũng gây ra chứng dị ứng và rối loạn đường tiêu hóa ở trẻ sơ sinh.
  • Thực phẩm cay: Kết quả của một số cuộc nghiên cứu nhỏ đã nhận thấy rằng khi mẹ ăn những loại thực phẩm vị cay như ớt hoặc thức ăn có gia vị cay sẽ khiến trẻ quấy khóc nhiều hơn bình thường. Tuy nhiên các phản ứng do thực phẩm cay gây ra thường chỉ kéo dài đến 24 giờ và ít nghiêm trọng hơn.

Những điều cần lưu ý khi cho con bú

Để tránh mắc phải tình trạng trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ, bạn cần lưu ý một số vấn đề liên quan đến việc con bú. Cụ thể:

  • Ở mỗi lần bạn ăn một món mới và cho con bú, bạn cần để ý đến trạng thái của trẻ. Điều này sẽ giúp bạn nhanh chóng phát hiện ra trẻ có đang bị dị ứng hay không hoặc loại thức ăn đó có khiến trẻ cảm thấy khó chịu hay không.
  • Mặc dù trẻ có dấu hiệu dị ứng với sữa mẹ nhưng bạn không nên cho trẻ ngưng bú. Bởi điều này có thể khiến quá trình phát triển và sức khỏe tổng thể của bạn bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Thay vào đó bạn nên tìm ra thực phẩm khiến trẻ bị dị ứng và thay đổi chế độ ăn uống phù hợp. Khi đó trẻ sẽ không còn bị dị ứng nữa.
  • Kết quả tổng hợp từ các cuộc nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc hoàn toàn cho con sử dụng sữa mẹ trong ít nhất 4 tháng có thể làm giảm mức độ nghiêm trọng và làm giảm nguy cơ bị dị ứng thực phẩm của trẻ ngay cả khi trẻ có tiền sử gia đình mắc bệnh.
  • Tình trạng trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ có thể tự khỏi và nguy cơ phát bệnh cũng giảm khi trẻ có độ tuổi từ 9 tháng trở lên mà không cần sử dụng thuốc hay áp dụng các phương pháp điều trị y tế khác, trừ trường hợ trẻ mắc phải biến chứng nặng.
Những điều cần lưu ý khi cho con bú
Trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ có thể tự khỏi, nguy cơ phát bệnh giảm khi trẻ có độ tuổi từ 9 tháng trở lên mà không cần sử dụng thuốc

Tình trạng trẻ sơ sinh bị dị ứng sữa mẹ không quá nghiêm trọng và nguy hiểm. Tuy nhiên bệnh lý này cũng gây ra chứng rối loạn tiêu hóa và nổi mẩn ngứa trên da của trẻ. Chính vì thế, bạn cần phải thường xuyên quan sát và hết sức kỹ càng trong việc áp dụng chế độ ăn uống mỗi ngày. Đặc biệt bạn nên để ý đến những biểu hiện của trẻ khi bạn dung nạp vào cơ thể một món ăn mới.

Tin bài liên quan

VTV2 Chất lượng cuộc sống giới thiệu bài thuốc Tiêu ban Giải độc thang của TT Thuốc dân tộc là liệu pháp đặc trị mề đay hoàn chỉnh. [Xem ngay]

Dị ứng thời tiết nổi mẩn đỏ ngứa phải làm sao?

Dị ứng thời tiết nổi mẩn đỏ ngứa thường xuất hiện khi thời tiết đột ngột lạnh hoặc nóng. Ngoài những tổn thương xảy ra trên da, bệnh còn có...

Dị ứng đậu phộng: Căn bệnh nguy hiểm có thể gây tử vong

Dị ứng đậu phộng là một trong những loại dị ứng thực phẩm nghiêm trọng nhất, bởi có thể đe...

Bị dị ứng da bàn tay bàn chân do đâu? Điều trị thế nào?

Hiện tượng dị ứng da bàn tay bàn chân gây ra những cơn ngứa khó chịu, đỏ da… làm ảnh...

Dị ứng son môi: Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị

Dị ứng son môi là hiện tượng hệ miễn dịch chống lại chất gây dị ứng có trong sản phẩm,...

Mật ong có thể giúp làm giảm triệu chứng dị ứng?

Mật ong được nhiều người tin rằng là một phương thuốc tự nhiên dùng để giảm các triệu chứng dị...

Dị ứng mãn tính là gì? Những thông tin bạn nên ghi nhớ

Dị ứng là hiện tượng hệ miễn dịch phản ứng quá mức với với những chất được xem là vô...

Giải đáp thắc mắc của độc giả cùng chuyên gia của chúng tôi!

Ths.BS Nguyễn Thị Tuyết Lan
Nguyên Trưởng khoa khám bệnh - BV YHCT trung ương

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *