Bệnh viêm đại tràng: nguyên nhân, triệu chứng & điều trị

Viêm đại tràng là một bệnh lý xảy ra ở niêm mạc đại tràng. Bệnh lý này cần được điều trị kịp thời để tránh những biến chứng nguy hiểm như thủng ruột, phình đại tràng nhiễm độc,…

có mấy loại viêm đại tràng viêm đại tràng lành tính viêm đại tràng là thế nào viêm đại tràng là bị sao viêm đại tràng phải làm sao viêm đại tràng dạ dày bệnh lý viêm đại tràng bệnh viêm đại tràng không xác định - viêm đại tràng có lây không viêm đại tràng có di truyền không viêm đại tràng ngang viêm đại tràng phù nề viêm đại tràng ở nam giới viêm đại tràng ở người già bệnh viêm đại tràng ở người lớn
Viêm đại tràng do nhiều nguyên nhân gây nên

Viêm đại tràng là gì?

Đại tràng hay ruột già là nơi xử lý các chất thải của quá trình tiêu hóa từ ruột non, loại bỏ nước và cuối cùng là loại bỏ tàn dư dưới dạng phân qua hậu môn. Đại tràng được bao quanh bởi nhiều lớp mô, lớp trong cùng (niêm mạc) là nơi tiếp xúc với chất thải của quá trình tiêu hóa. Viêm đại tràng xảy ra khi lớp lót bên trong đại tràng bị sưng, viêm.

Viêm đại tràng có mấy loại?

Có nhiều loại viêm đại tràng, chúng bao gồm:

  • Viêm đại tràng lympho
  • Viêm đại tràng collagen
  • Viêm đại tràng co thắt
  • Viêm đại tràng thiếu máu cục bộ
  • Viêm đại tràng giả mạc
  • Viêm đại tràng Crohn
  • Viêm đại tràng truyền nhiễm
  • Viêm đại tràng nặng cấp tính
  • Viêm đại tràng dị ứng ở trẻ sơ sinh xảy ra do dị ứng với sữa bò hoặc sữa đậu nành.

Nguyên nhân gây viêm đại tràng

Có nhiều nguyên nhân gây viêm đại tràng, cụ thể bao gồm:

Nhiễm trùng

Có nhiều vi khuẩn ký sinh trong ruột kết, hầu hết đều không ảnh hưởng đến sức khỏe. Tuy nhiên, một số vi khuẩn, virus, ký sinh trùng như Campylobacter, Shigella, E. Coli, Yersinia, Salmonella có thể gây nhiễm trùng rồi dẫn đến viêm đại tràng.

Nhiễm trùng thường xảy ra khi người bệnh ăn thực phẩm bị ô nhiễm. Các dấu hiệu nhiễm trùng thường gặp là tiêu chảy, đau quặn bụng, có hoặc không có máu trong phân. Ngoài đại tràng, các cơ quan khác cũng có thể bị ảnh hưởng bởi nhiễm trùng hoặc độc tố mà vi khuẩn tạo ra.

Còn vi khuẩn Clostridium difficile (thường được gọi là C. diff), vốn tồn tại bình thường với những vi khuẩn khác và thường được tìm thấy trong ruột của những người khỏe mạnh. Nhưng sau khi người bệnh sử dụng thuốc kháng sinh, vi khuẩn nhạy cảm trong đại tràng bị tiêu diệt tạo cơ hội cho C. diff phát triển gây nên viêm đại tràng.

Một trong những loại ký sinh trùng phổ biến nhất gây viêm đại tràng là Entamoeba histolytica, nó lây truyền từ người này sang người khác do vệ sinh kém hoặc từ nguồn nước nhiễm bệnh.

Thiếu máu cục bộ ở đại tràng

Đại tràng đòi hỏi được cung cấp máu để có oxy và chất dinh dưỡng cho cơ bắp hoạt động bình thường. Nếu đại tràng không được cung cấp đủ máu sẽ dẫn đến viêm đại tràng. Có nhiều nguyên nhân gây nên tình trạng này như:

  • Động mạch cung cấp máu cho đại tràng dần dần thu hẹp do tuổi già. Động mạch bị hẹp do  bệnh tim do xơ vữa động mạch, đột quỵ, bệnh động mạch ngoại biên, tiểu đường, huyết áp cao, cholesterol cao, hút thuốc.
  • Do huyết áp thấp hoặc thiếu máu (số lượng hồng cầu thấp) làm giảm việc cung cấp oxy đến đại tràng
  • Các cục máu nhỏ hình thành trong tim và làm thuyên tắc các động mạch cung cấp máu cho ruột kết, nó thường xảy ra ở bệnh nhân bị rung tâm nhĩ.
  • Việc cung cấp máu đến đại tràng có thể bị ảnh hưởng khi các mạch máu bị tắc nghẽn về mặt cơ học, ví dụ như xoắn ruột hoặc thoát vị đại tràng thông qua các lỗ hở ở thành bụng.

Triệu chứng viêm đại tràng

Triệu chứng viêm đại tràng khác nhau ở mỗi người nhưng thông thường những dấu hiệu chính bao gồm:

  • Đau: do các lớp cơ co thắt liên tục nên viêm đại tràng gây ra những cơn đau như đau bụng, chuột rút tái phát liên tục. Cơn đau thường ở vùng bụng dưới, dọc theo chiều dài của đại tràng.
  • Tiêu chảy: vì các cơ không thể co lại như bình thường, vật chất di chuyển nhanh qua đại tràng nên có rất ít cơ hội để nước được tái hấp thụ, điều này dẫn đến tiêu chảy.
  • Đau khi tiêu chảy: trong viêm đại tràng, đặc biệt là viêm đại tràng xa như trực tràng và đại tràng sigma sẽ xuất hiện những cơn đau trước, trong khi tiêu chảy. Sau khi đi tiêu, cơn đau có thể giảm nhưng sẽ lại tái phát trong đợt tiêu chảy tiếp theo.

Ngoài ra, viêm đại tràng còn có một số triệu chứng khác như:

  • Mệt mỏi
  • Mất nước (chóng mặt, giảm lượng nước tiểu, yếu cơ)
  • Sốt
  • Viêm da
  • Sưng khớp
  • Loét miệng
  • Viêm mắt
viêm đại tràng có hết không viêm đại tràng phải làm gì viêm đại tràng làm sao hết bị viêm đại tràng phải làm sao viêm đại tràng nên làm gì điều trị viêm đại tràng viêm đại tràng và cách điều trị - viêm đại tràng sau xạ trị cách chữa viêm đại tràng hiệu quả chữa viêm đại tràng hiệu quả cách chữa viêm đại tràng hiệu quả nhất chữa viêm đại tràng ở bệnh viện nào
Triệu chứng viêm đại tràng thường gặp là đau bụng dưới, tiêu chảy

Biến chứng của viêm đại tràng

Viêm đại tràng có thể gây ra nhiều biến chứng, phổ biến nhất gồm:

  • Thủng ruột: tình trạng này xảy ra khi viêm kéo dài khiến thành ruột suy yếu và bị thủng. Nếu lỗ thủng hình thành, một lượng lớn vi khuẩn có thể tràn vào bụng và gây nhiễm trùng.
  • Viêm đại tràng bạo phát: phá hủy độ dày của thành ruột, khiến các cơn co thắt tạm dừng từ đó khiến đại tràng mất trương lực cơ và bắt đầu mở rộng.
  • Phình đại tràng nhiễm độc: là một phần hoặc toàn bộ đại tràng tăng kích thước, phình ra. Triệu chứng phình đại tràng gồm sưng bụng, đau bụng, nhịp tim nhanh, nôn mửa,…
  • Tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng: nguy cơ ung thư trực tràng tăng theo thời gian.

Khi nào nên đi khám bác sĩ

Tiêu chảy kéo dài sẽ dẫn đến tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải của cơ thể. Người bệnh nên thăm khám với bác sĩ ngay khi nhận thấy triệu chứng mất nước như:

  • Chóng mặt, đặc biệt khi thay đổi từ tư thế ngồi hoặc nằm sang tư thế đứng
  • Yếu, mệt mỏi
  • Khô miệng
  • Khô mắt
  • Giảm lượng nước tiểu

Những cơn đau bụng khi tiêu chảy có thể ngày càng nghiêm trọng nên người bệnh nên thông báo với bác sĩ để được chăm sóc y tế. Bên cạnh đó, sốt có thể là dấu hiệu của tình trạng nhiễm trùng trong đại tràng, tình trạng này nên được thăm khám và điều trị kịp thời.

Chẩn đoán viêm đại tràng

Để chẩn đoán chính xác viêm đại tràng, bác sĩ sẽ phải kiểm tra sức khỏe gồm các bước như:

  • Kiểm tra nhiệt độ
  • Kiểm tra bụng bằng cách sờ nắn, nghe tiếng động ruột

Tiếp theo, bác sĩ sẽ chỉ định một số xét nghiệm gồm:

  • Công thức máu toàn phần: nếu số lượng hồng cầu tăng cao, đó có thể là do mất nước, bởi tổng lượng nước cơ thể giảm và máu trở nên cô đặc. Xét nghiệm này cũng đo được số lượng bạch cầu tăng lên khi cơ thể nhiễm trùng.
  • Đo điện giải đồ: để tìm kiếm sự thay đổi nồng độ natri, kali, clorua và bicarbonate trong máu giúp xác định mức độ nghiêm trọng của tình trạng mất nước
  • Đo nồng độ BUN (nitơ urê máu) và creatinine: để kiểm tra chức năng thận, nó cũng được sử dụng để kiểm tra mức độ nghiêm trọng của tình trạng mất nước
  • Phân tích nước tiểu: giúp xác định mất nước nếu trọng lượng riêng (nồng độ nước tiểu) tăng hoặc nếu có ketone
  • Xét nghiệm máu: bao gồm tốc độ máu lắng (ESR) và protein phản ứng C (CRP) giúp xác định dấu hiệu viêm
  • Xét nghiệm phân: giúp tìm kiếm dấu hiệu nhiễm trùng do vi khuẩn và ký sinh trùng

Một số xét nghiệm hình ảnh và thủ tục có thể được chỉ định tiếp để xác định viêm đại tràng, gồm:

  • Nội soi đại tràng: giúp bác sĩ xem xét lớp lót bên trong đại tràng. Một mẫu sinh thiết sẽ được lấy trong quá trình nội soi, sinh thiết là cách duy nhất để phát hiện viêm đại tràng vi thể.
  • Chụp cắt lớp: được yêu cầu để tìm kiếm những nguyên nhân tiềm ẩn gây viêm đại tràng.

Điều trị viêm đại tràng

Việc điều trị viêm đại tràng còn phụ thuộc vào nguyên nhân. Các phương pháp điều trị có thể gồm:

  • Nhiễm trùng: thuốc kháng sinh được dùng để trị nhiễm trùng do vi khuẩn Clostridium difficile. Còn vi khuẩn Salmonella không cần điều trị bằng thuốc, người bệnh cần nghỉ ngơi và uống nhiều nước.
  • Bệnh viêm đường ruột (viêm loét đại tràng và bệnh Crohn): sử dụng thuốc chống viêm và thuốc ức chế hệ thống miễn dịch. Nếu tình trạng nặng, phẫu thuật cắt bỏ ruột kết và ruột non có thể được chỉ định.
  • Viêm đại tràng thiếu máu cục bộ: tình trạng này cần được truyền dịch tĩnh mạch để nghỉ ngơi và ngăn ngừa mất nước. Nếu không hồi phục sau khi truyền đủ máu thì người bệnh sẽ được phẫu thuật để loại bỏ các phần của ruột bị mất nguồn cung cấp máu.
  • Tiêu chảy và đau bụng: các triệu chứng này sẽ được kiểm soát bằng chế độ ăn uống nhiều chất lỏng trong 24 giờ, nghỉ ngơi và uống thuốc Tylenol để giảm đau.

Trên đây là những thông tin cần biết về viêm đại tràng, nếu có bất cứ thắc mắc nào khác, người bệnh cần hỏi trực tiếp bác sĩ chuyên môn để biết thêm chi tiết.

Bài viết trên đây chỉ mang tính chất tham khảo, ThuocDanToc.vn không đưa ra lời khuyên, chẩn đoán hay phương pháp điều trị thay thế bác sĩ chuyên môn.

Ngày đăng: 25/01/2019 - Cập nhật lúc 10:42 am , 01/02/2019

Bài viết liên quan

CM
Top